Melek Yatırımcı Ağı

Türkiye’nin ilk ticari melek yatırımcı ağı, LabX Melek Yatırımcı Ağı, LabX tarafından kurulmuştur. Halihazırda 85 kişilik bir melek yatırım gücüne sahip olan LabX Melek Yatırımcı Ağı, bugüne kadar 6 tane iş fikrini hayata geçirmiştir. LabX Melek Yatırımcı Ağı, potansiyeli yüksek iş fikirlerine ve başarılı girişimcilere olan erişimi ile yatırım gücünü büyüterek Türk girişimcilik dünyasında başarı öyküleri yaratmayı hedeflemektedir.


Melek Yatırımcılık kavramı nedir? Kime Melek Yatırımcı denir ?

Melek yatırımcılık kavramı özel bir yatırım türüdür ve bir yaşam tarzı olarak gelişmiş ekonomilerde yerini almaktadır. Melek yatırımcı ise henüz fikir aşamasında olan bir iş fırsatına yatırım yapan, işletmelerin büyümeleri veya gelişmeleri için sermaye sağlayan kişiler olarak tanımlanmaktadırlar. Ayrıca kendileri de genellikle başarılı birer girişimci oldukları için, yatırım yaptıkları firmalara iş konusunda sürekli danışmanlık yaparak ve tanıdık ağları ile bütünleştirerek, onlara katma değer yaratmaktadırlar. Yurtdışına bakıldığında son senelerin neredeyse tüm önemli şirketlerinin - Facebook, Google, Yahoo, Apple, Youtube, Hotmail, Skype - başlangıçta melek yatırımcılar sayesinde hayat buldukları görülmektedir.

Melek yatırımcı grupları profesyonel iş geçmişleri olan, belli bir bilgi ve finansal birikime sahip kişilerden oluşur. Genellikle, kendi şirketini kurmak isteyen girişimcilerin ilk başvurdukları kaynaklar; tanıdıkları, aile ve yakın çevrelerinde bulunan, onlara destek olabilecek kişilerdir. Bu kişiler, fikirden çok, yakınlık duydukları bu girişimcilere yatırım yaparlar. Oysa melek yatırımcılar, yatırımlarını fikre ve bu fikri hayata geçirip başarılı bir iş kurabilecek potansiyele sahip olan ekibe/ekiplere yatırım yaparlar; yatırımlarının ekonomide yaratacağı katma değere göre yatırım kararı alırlar. Çoğu zaman aile ve yakın çevredeki insanlar için birkaç kısa anlatım yeterliyken, melek yatırımcılar, fikre ilave olarak stratejik iş planlarını, iş hedeflerini, insan kaynağının becerisini ve somut geri dönüş beklentilerini görmek ve değerlendirmek isterler. Bütün bu faktörler iş fikrinin başarı şansını artırır.

Neden “Melek Yatırımcı”?

Melek yatırımcılık, ticari bir işletme kurma kadar eski bir uygulama olmasına karşın, birçok kişi tarafından bilinmemekte; hatta kendisinin melek yatırımcı olduğunu bilmeyen birçok kişi bulunmaktadır. Bu yatırıcımlık türü ancak 1980’lerde tanımlanarak literatüre geçmiştir.

Melek yatırımcı terimi ilk defa 1981 yılında New Hampshire Üniversitesi finans profesörü ve Risk Sermayesi Araştırma Merkezi kurucularından İngiliz William E. Wetzel tarafından ortaya atıldı. İngiltere’de 1900’ların başında tiyatro prodüksiyonlarının yapımcılığını üstlenerek hayranlık duydukları tiyatro sanatçılarına yakın olma şansı elde eden varlıklı kişiler “melek” olarak adlandırılırdı. Wetzel bu tanımdan aldığı ilham ile sadece finansal getiri değil aynı zamanda başka motivasyonları da olan bu isimsiz yatırımcıları Melek Yatırımcı olarak tanımlamıştır. Melek yatırımcıları profesyonel risk sermayedarlarından ayıran en önemli özellik sadece kar odaklı değil aynı zamanda kişisel nedenlerden ötürü yatırım yapmalarıdır; büyük bir başarının parçası olma, istihdam yaratma ve ülke ekonomisine katkı sağlama gibi nedenlerden ötürü birçok yatırımcı, genç girişimcilerin meleği olmayı tercih etmektedir. 1980’lerden itibaren sıkça kullanılan Melek Yatırımcı kavramı dünyada oldukça popüler olmakla birlikte Türkiye’de yeni yeni duyulmaya ve alternatif finansman kaynağı olarak şekillenmeye başlamıştır.

Melek yatırımcılar, genellikle 20.000 TL ile 500.000 TL arası yatırım yaparlar. Bu yatırım ile şirketin özsermayesinden pay alırlar ve çoğunlukla yönetim kurulunda söz sahibi olurlar. Avrupa’daki daha olgun pazarlardaki melek yatırımcılar, her anlaşma başına ortalama €80.000 yatırım yapmaktadırlar – İngiltere’deki melek yatırımcılar £400.000’ya kadar yatırım yapmaktadır.

Melek yatırımcılığın istihdama katkısını en somut ABD’deki verilerde görülmektedir: 2009’da melek yatırımlar ile 57.225 şirkete (girişimciye) 17,6 milyar dolar sermaye yatırılarak, 250 bin kişiye yeni iş olanağı sağlanmıştır. AB araştırmalarında ise melek yatırımcıların % 60’nın bir defadan daha fazla yatırımcı olarak ‘daimi’ ve ‘seri’ yatırımcı ünvanlarını aldıkları gözlenmektedir. Bu tanılar, melek yatırımcılığın gittikçe üst düzey profesyoneller için bir yaşam tarzı ve meslek haline geldiğine işaret etmektedir.